Heb je last van een trage computer? Er is bijna niets zo frustrerend als het gevoel dat je PC met de dag trager wordt, dat je eeuwig moet wachten voordat Windows of je programma’s zijn opgestart. Hoewel het voor velen van jullie rocket science blijkt te zijn, is je Windows-PC sneller maken helemaal niet moeilijk! Lees je even mee?

Je PC sneller maken in Windows 10

1. Verwijder ongebruikte of ongewenste programma’s

Voor je het beseft, bezwijkt je computer onder de druk van de ontelbare (ongewenste) geïnstalleerde programma’s. De kunst is om op je computer alleen maar programma’s te installeren die je ook écht gebruikt. Hoe meer programma’s je installeert, hoe meer achtergrondprocessen je systeem vertragen. Bovendien kunnen oude programma’s ook voor beveiligingsproblemen zorgen. Daarom is het interessant om van tijd tot tijd je computer op te schonen, om zo je pc sneller te maken en terug nieuw leven in te blazen.

Ben je trouwens in het bezit van een computer die je in de winkel hebt gekocht, dan heb je ook vaak te maken met ongewenste software die al op het systeem aanwezig zijn. Deze ongewenste software heeft een naam: bloatware. Voorbeelden van bloatware zijn bijvoorbeeld testversies van een antivirus-programma of een computerspel, met vervelende pop-ups als gevolg.

Geinstalleerde programma's verwijderen in Windows

Geïnstalleerde programma’s verwijderen in Windows 10 is een fluitje van een cent.

Je verwijdert ongebruikte of ongewenste programma’s in Windows 10 in vier stappen:

  1. Klik op de Startknop en open vervolgens Instellingen (de knop met het tandwiel).
  2. Klik op Apps. Het venster Apps en onderdelen opent.
  3. Je krijgt een lijst van de geïnstalleerde programma’s te zien. Je kunt de lijst sorteren op installatiedatum of op de grootte van het programma. Hierdoor kun je gemakkelijk de programma’s selecteren die je niet meer nodig hebt en dus kunt verwijderen.
  4. Klik op het programma dat je wilt verwijderen en klik vervolgens op de knop Verwijderen. Het programma wordt nu verwijderd van je computer.

Let goed op dat je enkel programma’s verwijderd waarvan je zeker weet dat ze niet nodig zijn! Het verwijderen van de verkeerde programma’s kan er namelijk voor zorgen dat je computer niet goed werkt.

2. Verwijder je tijdelijke bestanden

Om je pc netjes te houden, levert Microsoft bij Windows het ingebouwde schoonmaakprogramma Schijfopruiming. Dit programma helpt je met het opschonen van bestanden die het besturingssysteem zelf aanmaakt. Dit zijn onder andere cookies, gebruikerssporen en tijdelijke bestanden. Deze bestanden kunnen een flink deel van je opslagcapaciteit opeisen. Het is daarom interessant om deze bestanden met regelmaat te verwijderen.

Met Schijfopruiming verwijder je eenvoudig tijdelijke bestanden op je pc.

Je verwijdert deze tijdelijke bestanden in Windows 10 in drie stappen:

  1. Klik op de Startknop en typ vervolgens schijfopruiming in het zoekvak, selecteer nadien in de lijst met resultaten de optie Schijfopruiming.‌
  2. Selecteer het station dat je wilt opschonen. Onder Te verwijderen bestanden selecteer je de bestandstypen die je wilt verwijderen. Je krijgt hierbij telkens te zien hoeveel schijfruimte er gewonnen kan worden.
  3. Selecteer OK.

Schijfopruiming mag dan wel interessant zijn, het echte werk doe je met het gratis programma CCleaner. Dit programma heeft zich door de jaren heen bij een groot aantal Windowsgebruikers opgewerkt als de schoonmaker van overbodige bestanden. CCleaner blinkt uit door zijn eenvoud en gaat veel ruimer op zoek naar overbodige bestanden op je computer dan Schijfopruiming.

3. Installeer de nieuwste stuurprogramma’s

Hardwarefabrikanten brengen op regelmatige basis nieuwe updates uit. De stuurprogramma’s (ofwel drivers) die je ingebouwde hardware aansturen, hebben een enorm effect op hoe soepel je computer loopt.

Helaas komen niet alle vereiste stuurprogramma’s via Windows Update op je computer terecht. Voor wie bijvoorbeeld het beste uit zijn computer wilt halen, bijvoorbeeld een gamer, controleert best elke paar maanden of er geen geüpdatete stuurprogramma’s zijn uitgekomen voor de ingebouwde grafische kaart of moederbord. Het prestatieverschil kan soms erg verschillen.

4. Schakel zelfstartende programma’s uit

Bij het opstarten van je computer starten er, naast je besturingssysteem, ook verschillende andere programma’s automatisch op. Deze groep programma’s bestaat deels uit software die bij de hardware van je computer hoort, en deels uit software die je zelf hebt geïnstalleerd. Voor het merendeel van deze software heb je tijdens het installatieproces – al dan niet bewust- er zelf voor gekozen om het programma automatisch op te starten.

Er bestaat een rechtstreeks verband tussen de tijd die je computer nodig heeft om op te starten en de lengte van de lijst met opstartprogramma’s. Hoe langer de lijst van opstartende programma’s is, hoe langer het duurt vooraleer je jouw computer kunt gebruiken. Je PC sneller maken begint dus ook bij de opstartende programma’s.

Opstartende programma's in Windows 10 uitschakelen

Snoei in je opstartlijst om Windows sneller te doen opstarten. Zoals je kan zien heb ik er al verschillende uitgeschakeld.

Je wijzigt de lijst met opstartprogramma’s in Windows 10 in drie stappen:

  1. Klik met de rechtermuisknop op de taakbalk en klik vervolgens op Taakbeheer.
  2. Open het tabblad Opstarten. Indien je geen tabbladen ziet, moet je eerst op Meer details klikken.
  3. In het tabblad Opstarten krijg je een overzicht te zien met programma’s die tijdens het opstarten worden gestart. Onnodige opstartprogramma’s schakel je uit door met de rechtermuisknop op het programma te klikken en op Uitschakelen te klikken.

Let goed op dat je alleen programma’s uitschakelt waarvan je zeker weet dat ze niet nodig zijn! Het uitschakelen van de verkeerde programma’s kan er namelijk voor zorgen dat je computer niet goed werkt.

5. Schakel de visuele effecten uit

Je hebt het misschien nog niet gemerkt, maar Windows gebruikt verschillende visuele effecten om je Windows-ervaring aantrekkelijker te maken. Deze visuele effecten kunnen echter een negatieve impact op de snelheid van je computer hebben, zeker wanneer je niet zoveel werkgeheugen op overschot hebt. Je zal dus de afweging moeten maken of je een aantrekkelijke of liever een snelle Windows-ervaring verkiest.

Visuele effecten in Windows 10 uitschakelen

Visuele effecten zijn enkel van esthetische aard. Schakel de onnodige toeters en bellen uit indien je jouw PC sneller wilt maken.

Hoe dan ook, je schakelt de visuele effecten in Windows 10 uit in vijf stappen:

  1. Houd de Windows toets ingedrukt en druk op R. Het venster Uitvoeren opent.
  2. Kopieer de tekst sysdm.cpl en druk vervolgens op OK. Het venster Systeemeigenschappen opent.
  3. Open het tabblad Geavanceerd en klik vervolgens onder Prestaties op Instellingen. Het venster Instellingen voor prestaties opent.
  4. Klik vervolgens op het bolletje waar Beste prestaties achter staat. Door hierop te klikken zullen alle visuele effecten uitgeschakeld worden. Plaats vervolgens opnieuw een vinkje bij Zachte randen rond schermlettertypen weergeven, zodat de lettertypes op je scherm goed leesbaar blijven.
  5. Klik vervolgens onderaan op Toepassen en tenslotte op OK.

Zodra je de bovenstaande handelingen hebt uitgevoerd, zul je merken dat Windows opnieuw een stukje sneller is. Mocht je toch liever teruggaan naar de instellingen zoals ze waren, dan kun je stap één tot en met drie herhalen en vervolgens beste weergave te selecteren.

6. Verwijder malware en virussen

Het is je vast niet ontgaan.. Er gaat tegenwoordig geen week voorbij of er verschijnt wel ergens een nieuwsbericht over een nog onbekend virus dat de ronde doet of een bedrijf dat ten prooi is gevallen van een hackerscollectief. Malware circuleert in verschillende vormen op het internet. In het ergste geval verlies je de controle over je pc door een agressief virus. Om deze ellende te voorkomen, is het belangrijk dat je een betrouwbare (gratis) antivirus installeert. Wil je meer weten over gratis virusscanners? Lees dan het artikel: Op zoek naar de beste gratis antivirus voor Windows 10? Vijf tools getest!

7. Reset je PC

Helpen de bovenstaande software tips je onvoldoende, dan kun je nog altijd overwegen Windows opnieuw te installeren. Een computer met een verse installatie is altijd vliegensvlug. Met de introductie van Windows 10 heb je trouwens geen installatie-DVD of USB-stick meer nodig, je kunt je PC met Windows 10 tegenwoordig met enkele muisklikken resetten!

PC resetten in Windows 10

Als er geen andere uitweg meer is, dan reset je je PC best terug naar de oorspronkelijke fabrieksinstellingen.

Je reset je computer in Windows 10 in vier stappen:

  1. Klik op de Startknop en open vervolgens Instellingen (de knop met het tandwiel).
  2. Klik op Bijwerken en beveiliging en klik vervolgens in de linkerzijde op Systeemherstel.
  3. Door bovenaan op de knop Aan de slag te klikken, zal je computer terug naar de fabrieksinstellingen worden hersteld. Alle geïnstalleerde programma’s zullen worden verwijderd en aanpassingen aan systeeminstellingen worden ongedaan gemaakt. Je bestanden zullen echter wel blijven bestaan, een back-up is echter wel aangeraden.

Na het installatieproces is je pc voorzien van een compleet nieuwe en verse Windows installatie. Hierna kan je beginnen met het herinstalleren van je programma’s. Je besturingssysteem is nu weer zo goed als nieuw waardoor je PC weer sneller zou moeten zijn.

Je PC sneller maken met hardware

8. Maak je computer stofvrij

Deze tip sluit niet meteen aan bij het onderwerp hardware upgraden, maar is dan ook niet onbelangrijk. Je computer verzamelt doorheen de jaren een hoop stof en vuil. Dit is slecht voor je computer, want stof belemmert de ventilatoren om fatsoenlijk te koelen. Word je computer te warm, dan zal de processor zichzelf terugklokken met mindere prestaties als gevolg. Stapelt het stof zich op en neemt de hitte verder toe, dan kan de computer na verloop van tijd meer lawaai beginnen te maken en zelfs uitvallen (met eventuele schade als gevolg).

Je PC sneller maken start dus ook bij een flinke (jaarlijkse) schoonmaakbeurt. Wil je graag weten hoe je hieraan begint? Lees dan het artikel: Je PC stofvrij maken in 9 eenvoudige stappen!

9. Voeg RAM-geheugen toe

Wanneer je merkt dat je geregeld tegen de limieten van je werkgeheugen aanloopt (je controleert dit in Windows bij Prestaties in Taakbeheer), dan is het uitbreiden van je werkgeheugen een doeltreffende manier om je computer te versnellen. Het RAM-geheugen helpt je meerdere (zwaardere) programma’s tegelijkertijd te draaien door tijdelijke informatie op te slaan. Raakt dit geheugen vol, dan reageert je PC of laptop langzamer.

PC sneller maken met RAM geheugen

Het uitbreiden van je RAM-geheugen is een doeltreffende manier om je PC sneller te maken.

Het uitbreiden of vervangen van je werkgeheugen kost natuurlijk wel wat geld, maar de prestatiewinst die je ervoor terugkrijgt maakt de kostprijs meer dan goed!

Wil je graag meer weten over het RAM-geheugen of hoeveel je hiervan precies nodig hebt? Lees dan het artikel: Hoeveel RAM-geheugen heb ik nodig?

10. Vervang je harde schijf door een SSD

Laat ik meteen met de deur in huis vallen: je harde schijf vervangen of ondersteunen door een solid state drive (SSD) is nog steeds de beste upgrade voor je computer. Anno 2018 is een harde schijf kiezen als systeemschijf zowat de pijnlijkste vergissing die je kan maken. Hoeveel werkgeheugen je ook hebt en hoe krachtig je processor ook mag zijn; tijdens het opstarten van Windows of om het even welk ander programma, moet de informatie eerst gelezen worden van de systeemschijf.

Een snelle computer begint dus bij een snelle systeemschijf, en een SSD biedt deze oplossing! Gegevens op een SSD kunnen – onafhankelijk van waar ze ook zijn opgeslagen – altijd even snel gevonden worden. Gefragmenteerde bestanden worden dus net zo snel gelezen als een aaneengesloten bestand. Bij een harde schijf daarentegen, moet de leeskop meermaals opnieuw worden gepositioneerd om de gefragmenteerde bestanden te lezen. Hierdoor verlies je dus kostbare tijd.

De voordelen van een SSD zijn groot:

  • Snelheid: doordat er geen bewegende onderdelen aanwezig zijn, kan je met een SSD altijd meteen bij je gegevens. De toegangstijd van een harde schijf is 2.9 tot 12 milliseconden, maar bij een SSD is dit nog geen 0.1 milliseconde (bron)!
  • Stilte: doordat er geen bewegende onderdelen in een SSD zitten, is een SSD geluidsloos.
  • Gewicht: een SSD is vele malen lichter dan een harde schijf.
  • Energie: een SSD verbruikt minder stroom dan een klassieke harde schijf.
  • Koeler: omdat er geen wrijving is tussen de bewegende onderdelen produceert een SSD minder warmte. Er is ook geen ventilator aanwezig in een SSD.

Er is wel een kanttekening. Solid state drives zijn duurder dan harde schijven, maar de prestatiewinst die je ervoor terugkrijgt maakt de kostprijs ook hier meer dan goed! Voor 110 euro tik je tegenwoordig een SSD van 500 GB op de kop. SSD’s zijn in mijn ogen echter niet geschikt voor massaopslag, maar met een systeemschijf van 500 GB kom je al een heel eind. Voor wie het budget heeft, kan intussen ook SSD’s van 1, 2 of 4 TB kopen. Idealiter combineer je een SSD-systeemschijf met een HDD-archiefschijf in je computer. Programma’s die je vaak gebruikt kunnen geïnstalleerd worden op je SSD, multimedia en dergelijke kunnen op de HDD opgeslagen worden. Computerfabrikanten omarmen deze SSD & HDD combinatie steeds meer, en tegenwoordig zie je desk- en laptops steeds vaker met deze combinatie in de winkelrekken liggen.

M.2 SSD installeren op een moederbord

Een NVMe SSD is doorgaans een stuk sneller dan een SATA SSD. Hiervoor heb je wel een M.2 PCIe-poort nodig op je moederbord.

Je PC nóg sneller maken? Dan is een NVMe PCIe-SSD vandaag het summum van razendsnelle opslag. NVMe staat voor non-volatile memory express. Het is een vrij nieuwe standaard waarbij SSD’s via de PCIe-aansluiting communiceren, waardoor ze tot vijf keer sneller zijn dan via het SATA-protocol. Let wel op dat je moederbord een PCIe-systeemschijf ondersteunt.

Hoe maak jij jouw PC sneller?

Hoe zorg jij ervoor dat jouw computer snel blijft? Laat het hieronder weten in de reacties!